{"id":2325,"date":"2021-01-25T15:22:03","date_gmt":"2021-01-25T15:22:03","guid":{"rendered":"https:\/\/aplaw.pl\/?p=2325"},"modified":"2021-01-25T15:22:03","modified_gmt":"2021-01-25T15:22:03","slug":"pyramid-type-systems-are-not-a-new-phenomenon-on-the-financial-market-as-well-as-the-various-methods-of-encouraging-customers-to-get-involved-however-the-shilling-persons-have-not-been-punished-so-f","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/publications\/pyramid-type-systems-are-not-a-new-phenomenon-on-the-financial-market-as-well-as-the-various-methods-of-encouraging-customers-to-get-involved-however-the-shilling-persons-have-not-been-punished-so-f\/","title":{"rendered":"Pyramid-type systems are not a new phenomenon on the financial market, as well as the various methods of encouraging customers to get involved. However the shilling persons have not been punished so far &#8211; writes Katarzyna Gorzkowska who comments a recent fine for a youtuber"},"content":{"rendered":"<p>25.01.2021 Portal prawo.pl published an article by Katarzyna Gorzkowska <strong>&#8220;Youtuber punished for reprimanding pyramid systems &#8211; a precedential decision of UOKIK&#8221;<\/strong> on January 25, 2021.<\/p>\n<p>Systemy typu \u201epiramida\u201d nie s\u0105 nowym zjawiskiem na rynku finansowym, podobnie jak r\u00f3\u017cne metody zach\u0119cania klient\u00f3w do udzia\u0142u w nich. Jednak dotychczas \u201enaganiacze\u201d na systemy typu piramida nie otrzymywali kar finansowych &#8211; pisze Katarzyna Gorzkowska, prawnik w kancelarii APLAW Artur Piechocki, komentuj\u0105c surow\u0105 kar\u0119 dla prowadz\u0105cego tak\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 youtubera.<\/p>\n<p>Pod koniec grudnia 2020 r. Prezes Urz\u0119du Ochrony Konkurencji i Konsument\u00f3w (dalej: \u201ePrezes UOKiK\u201d) na\u0142o\u017cy\u0142 na znanego youtubera dzia\u0142aj\u0105cego w bran\u017cy kryptowalutowej kary o \u0142\u0105cznej wysoko\u015b\u0107 blisko p\u00f3\u0142 miliona z\u0142otych. Youtuber zosta\u0142 ukarany za prowadzenie dzia\u0142alno\u015bci polegaj\u0105cej na propagowaniu systemu typu \u201epiramida\u201d.<\/p>\n<p>Zgodnie z tre\u015bci\u0105 art. 7 pkt 14 ustawy z 23.08.2007 r. o przeciwdzia\u0142aniu nieuczciwym praktykom rynkowym (dalej: \u201eupnpr\u201d) dzia\u0142alno\u015b\u0107 polegaj\u0105ca na zak\u0142adaniu, prowadzeniu lub propagowaniu system\u00f3w promocyjnych typu \u201epiramida\u201d stanowi nieuczciw\u0105 praktyk\u0119 rynkow\u0105, za\u015b przedsi\u0119biorca dopuszczaj\u0105cy si\u0119 tego typu praktyk powinien liczy\u0107 si\u0119 z mo\u017cliwymi konsekwencjami w postaci kary.<\/p>\n<p><strong>Zach\u0119canie do inwestowania w kryptowalutow\u0105 \u201epiramid\u0119\u201d narusza\u0142o interesy konsument\u00f3w<\/strong><\/p>\n<p>Nale\u017cy wyja\u015bni\u0107, \u017ce tzw. \u201epiramidy\u201d s\u0105 systemami, w ramach kt\u00f3rych konsument wykonuje \u015bwiadczenie w zamian za mo\u017cliwo\u015b\u0107 otrzymania korzy\u015bci materialnych, kt\u00f3re s\u0105 uzale\u017cnione przede wszystkim od wprowadzenia innych konsument\u00f3w do systemu, a nie od sprzeda\u017cy lub konsumpcji produkt\u00f3w (art. 7 pkt 14 upnpr). W ocenie Prezesa UOKiK, w przypadku ukaranego youtubera mia\u0142a miejsce taka w\u0142a\u015bnie praktyka, tj. nak\u0142anianie konsument\u00f3w do udzia\u0142u w \u201eprojekcie\u201d kryptowalutowym (w roli inwestora), w zamian za obietnic\u0119 wynagrodzenia lub innych korzy\u015bci materialnych, kt\u00f3re s\u0105 uzale\u017cnione przede wszystkim od wprowadzenia do systemu kolejnych os\u00f3b, a nie od sprzeda\u017cy czy konsumpcji produkt\u00f3w.<\/p>\n<p><strong>Konsekwencje w postaci kary pieni\u0119\u017cnej<\/strong><\/p>\n<p>Wymaga podkre\u015blenia, \u017ce zgodnie z tre\u015bci\u0105 art. 24 ust. 1 i ust. 2 pkt 3) ustawy z 16.02.2007 r. o ochronie konkurencji i konsument\u00f3w (dalej jako: \u201euokik\u201d) zakazane jest stosowanie praktyk naruszaj\u0105cych zbiorowe interesy konsument\u00f3w, przy czym jako praktyk\u0119 naruszaj\u0105c\u0105 zbiorowe interesy konsument\u00f3w nale\u017cy tak\u017ce kwalifikowa\u0107 zachowanie przedsi\u0119biorcy sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami, w tym tak\u017ce zachowania stanowi\u0105ce nieuczciwe praktyki rynkowe (o kt\u00f3rych mowa w upnpr). Co do zasady w takim przypadku Prezes Urz\u0119du Ochrony Konkurencji i Konsument\u00f3w wydaje decyzj\u0119 o uznaniu danej praktyki za naruszaj\u0105c\u0105 zbiorowe interesy konsument\u00f3w i nakazuj\u0105c\u0105 zaniechanie jej stosowania. W decyzji Prezes UOKiK mo\u017ce tak\u017ce okre\u015bli\u0107 \u015brodki usuni\u0119cia trwaj\u0105cych skutk\u00f3w naruszenia (art. 26 uokik). Istotnym uprawnieniem Prezesa UOKiK jest mo\u017cliwo\u015b\u0107 zastosowania wobec przedsi\u0119biorcy, kt\u00f3ry dopu\u015bci\u0142 si\u0119 naruszenia r\u00f3wnie\u017c sankcji w postaci kary pieni\u0119\u017cnej. Na przedsi\u0119biorc\u0119, w drodze decyzji, mo\u017ce zosta\u0107 na\u0142o\u017cona kara pieni\u0119\u017cna w wysoko\u015bci nie wi\u0119kszej ni\u017c 10% obrotu osi\u0105gni\u0119tego w roku obrotowym poprzedzaj\u0105cym rok na\u0142o\u017cenia kary, je\u017celi przedsi\u0119biorca ten, cho\u0107by nieumy\u015blnie stosowa\u0142 praktyki naruszaj\u0105ce zbiorowe interesy konsument\u00f3w (art. 106 uokik).<\/p>\n<p><strong>Pierwsza taka decyzja<\/strong><\/p>\n<p>Omawiana decyzja Prezesa UOKiK stanowi pierwsze tego typu rozstrzygni\u0119cie. Chocia\u017c systemy typu \u201epiramida\u201d nie s\u0105 nowym zjawiskiem, to dotychczas \u201enaganiacze\u201d na systemy typu piramida nie otrzymywali kar finansowych. Ponadto nie mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c uj\u015b\u0107 uwadze, \u017ce w dacie wydania decyzji, ukarany nie prowadzi\u0142 ju\u017c zakazanych praktyk. Decyzja Prezesa UOKiK dotyczy bowiem okresu dzia\u0142alno\u015bci przedsi\u0119biorcy do 30 pa\u017adziernika 2019 r. i zosta\u0142a wydana w oparciu o art. 27 uokik (w takim przypadku Prezes UOKiK wydaje decyzj\u0119 o uznaniu praktyki za naruszaj\u0105c\u0105 zbiorowe interesy konsument\u00f3w i stwierdzaj\u0105c\u0105 zaniechanie jej stosowania). Oznacza to, \u017ce nale\u017cy liczy\u0107 z ryzykiem otrzymania kary r\u00f3wnie\u017c po zaprzestaniu prowadzenia niedozwolonych praktyk.<\/p>\n<p><strong>Potencjalne skutki dla bran\u017cy<\/strong><\/p>\n<p>Decyzja o na\u0142o\u017ceniu kary jest precedensowa i mo\u017ce wskazywa\u0107 na tendencj\u0119 do podejmowania przez UOKiK zdecydowanych dzia\u0142a\u0144 nie tylko wobec przedsi\u0119biorc\u00f3w organizuj\u0105cych i prowadz\u0105cych w\u0105tpliwe przedsi\u0119wzi\u0119cia, ale r\u00f3wnie\u017c wobec przedsi\u0119biorc\u00f3w prowadz\u0105cych dzia\u0142alno\u015b\u0107 polegaj\u0105c\u0105 de facto na promowaniu takich projekt\u00f3w.<\/p>\n<p>Dla oceny, czy dane post\u0119powanie posiada cechy czynu nieuczciwej konkurencji, istotne znaczenie mo\u017ce mie\u0107 tak\u017ce zamieszczenie organizatora danego projektu na tzw. \u201eczarnej li\u015bcie\u201d prowadzonej przez Komisj\u0119 Nadzoru Finansowego (dalej: \u201eKNF\u201d). Zgodnie z art. 6b ust. 1 ustawy z 21.07.2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym KNF podaje do publicznej wiadomo\u015bci informacje o z\u0142o\u017conych przez siebie zawiadomieniach o podejrzeniu pope\u0142nienia przest\u0119pstwa, w tym dotycz\u0105cego naruszenia ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, jak prowadzenie dzia\u0142alno\u015bci w zakresie obrotu instrumentami finansowymi bez wymaganego zezwolenia lub upowa\u017cnienia.<\/p>\n<p>Fakt ukarania youtubera oraz \u0142\u0105czna wysoko\u015b\u0107 kar, powinny zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 nie tylko przedstawicieli bran\u017cy kryptowalutowej, ale tak\u017ce innych youtuber\u00f3w, czy os\u00f3b aktywnie promuj\u0105cych produkty, lub us\u0142ugi, z kt\u00f3rymi mo\u017ce wi\u0105za\u0107 si\u0119 naruszenie interes\u00f3w konsument\u00f3w, w tym w social media (np. tzw. influencer\u00f3w). Kara mo\u017ce bowiem zosta\u0107 na\u0142o\u017cona r\u00f3wnie\u017c za nieumy\u015blne dzia\u0142anie w postaci promowania przedsi\u0119wzi\u0119cia, kt\u00f3re nast\u0119pnie zostanie uznane za sprzeczne z prawem.<\/p>\n<p>Publikacja is available here:<br \/>\n<a href=\"https:\/\/www.prawo.pl\/prawo\/kara-dla-youtubera-za-reklamowanie-kryptowalutowej-piramidy,506015.html\">https:\/\/www.prawo.pl\/prawo\/kara-dla-youtubera-za-reklamowanie-kryptowalutowej-piramidy,506015.html<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p><span class=\"excerpt-hellip\"> [\u2026]<\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2326,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[51],"tags":[],"class_list":["post-2325","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-publications"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2325","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2325"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2325\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2326"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2325"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2325"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2325"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}