{"id":2583,"date":"2021-04-09T19:36:48","date_gmt":"2021-04-09T19:36:48","guid":{"rendered":"https:\/\/aplaw.pl\/?p=2583"},"modified":"2021-04-09T19:51:44","modified_gmt":"2021-04-09T19:51:44","slug":"2583","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/publications\/2583\/","title":{"rendered":"Algorithms, as well as machine learning tools and neural networks, are popular however their exploration area is still not deep. Moreover, due to their level of advancement, the solutions are not defined as strong AI, which means self-sufficient with no human interference, capable to make independent decisions &#8211; comments Katarzyna Gorzkowska for homodigital.pl"},"content":{"rendered":"<p>9.04.2021 Portal homodigital.pl published an article by the journalist Tomasz Jurczak with a few comments by Katarzyna Gorzkowska <strong>&#8220;Creating ethics of AI in the world with no ethics. Is it going to work?&#8221;<\/strong><\/p>\n<div class=\"single-article-content\">\n<p>Dla wielu os\u00f3b zagadnienie \u201eetyczna SI\u201d, w tym dokonywanie wybor\u00f3w za po\u015brednictwem algorytm\u00f3w, to nadal tylko kwestia poboczne. Na przyk\u0142ad decyzja czy autonomiczny samoch\u00f3d wype\u0142niony pasa\u017cerami, ma uderzy\u0107 w mur, czy w osob\u0119 trzeci\u0105 na drodze. Tymczasem kwestia zachowania etycznego lub jego braku, mo\u017ce zadecydowa\u0107 w og\u00f3le o kierunkach rozwoju tej technologii. Mo\u017ce j\u0105 nawet zahamowa\u0107 lub zabi\u0107.<\/p>\n<p>Badania nad zagadnieniem etyki Sztucznej Inteligencji nios\u0105 za sob\u0105 jasne i klarowne deklaracje ekspert\u00f3w, organizacji czy rz\u0105d\u00f3w. Bardzo mocn\u0105 podbudow\u0119 dla tworzenia innowacyjnych rozwi\u0105za\u0144, ale te\u017c niezbyt transparentne mo\u017cliwe konsekwencje zwi\u0105zane z tym obszarem. Konsekwencje, kt\u00f3rych dzi\u015b nie znamy, ale mog\u0105 si\u0119 okaza\u0107 kluczowe za lat 20 czy 30.<\/p>\n<h4>SI potrzebna jak tlen?<\/h4>\n<p>Nie wolno nie dostrzega\u0107 pozytywnego wp\u0142ywu, jaki systemy SI wywieraj\u0105 ju\u017c teraz. Szczeg\u00f3lnie w okresie pandemii mo\u017cna by\u0142o zauwa\u017cy\u0107 ogromn\u0105 ilo\u015b\u0107 rozwi\u0105za\u0144 w obszarze medycyny czy wirusologii. Algorytmy SI pomaga\u0142y bezpo\u015brednio w leczeniu, analizowa\u0142y rozprzestrzeniane si\u0119 wirusa. Wiele rozwi\u0105za\u0144 by\u0142o wykorzystywanych w obszarze spo\u0142ecznym czy gospodarczym. Dzi\u0119ki temu \u0142atwiej \u015bwiat m\u00f3g\u0142 stoczy\u0107 walk\u0119 z pandemi\u0105, ale i jej ekonomicznymi i spo\u0142ecznymi konsekwencjami, skutkami, zagro\u017ceniami. I ta ofensywa SI trwa.<\/p>\n<p>Ten huraoptymizm i peany na cze\u015b\u0107 innowacyjnych technologii wylewaj\u0105ce si\u0119 z ka\u017cdej strony warto jednak podda\u0107 pewnej pr\u00f3bie. Nadal nie ma \u017cadnego rozwi\u0105zania problemu ryzyka i innych niekorzystnych skutk\u00f3w, jakie stwarzaj\u0105 te technologie, w \u015bwietle zastosowania SI. Wszystko idzie w kierunku podobnym, jak na pocz\u0105tku z analiz\u0105 Big Data. Dajcie nam swoje dane, a my uczynimy \u015bwiat lepszym. Uda\u0142o si\u0119? I tak i nie.<\/p>\n<h4>Prawne braki etycznej SI<\/h4>\n<p>Na szcz\u0119\u015bcie temat etyki SI, w szczeg\u00f3lno\u015bci w Europie nabiera nieco innego wyrazu, ni\u017c wydaje si\u0119 to z perspektywy dzia\u0142a\u0144 Chin czy USA. Tam, gdzie wielkie korporacje czy instytucje jak wojsko mocno lobbuj\u0105 za wdra\u017caniem innowacji, temat etyki sp\u0142yca si\u0119 do kwestii autonomicznych aut, czy \u017co\u0142nierzy-robot\u00f3w. Nale\u017cy te\u017c przypomnie\u0107, \u017ce sama SI wcale nie jest tak dobrze uregulowana w prawie, a jej rodzaj\u00f3w i definicji jest bardzo du\u017co.<\/p>\n<p>Odnosz\u0105c si\u0119 do zagadnie\u0144 zwi\u0105zanych ze sztuczn\u0105 inteligencj\u0105, nale\u017cy podkre\u015bli\u0107, \u017ce pierwsze pomys\u0142y dotycz\u0105ce zasad jej funkcjonowania s\u0105 dopiero opracowywane. Dotychczas powsta\u0142y liczne dokumenty programowe i wieloletnie plany dzia\u0142a\u0144, kt\u00f3re r\u00f3wnie\u017c wskazuj\u0105 na konieczno\u015b\u0107 opracowania regulacji prawnych. Obecnie kompleksowych regulacji jeszcze nie ma.<\/p>\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p><strong>Brak ten wynika, po pierwsze ze stosunkowo ma\u0142ego zakresu jej wykorzystania, a po drugie nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce jest to obszar informatyki, kt\u00f3ry ulega ci\u0105g\u0142emu rozwojowi. Co prawda algorytmy, jak r\u00f3wnie\u017c narz\u0119dzia oparte na tzw. machine learning, czy sieciach neuronowych s\u0105 powszechnie obecne, niemniej jednak obszar ich zastosowania jest jeszcze relatywnie niewielki. Ponadto, ze wzgl\u0119du na poziom zaawansowania, wspomniane rozwi\u0105zania nadal nie s\u0105 kwalifikowane jako tzw. silna sztuczna inteligencja, czyli taka, kt\u00f3ra by\u0142aby samowystarczalna, nie wymaga\u0142aby ingerencji cz\u0142owieka i by\u0142aby w stanie podejmowa\u0107 zupe\u0142nie autonomiczne decyzje. Oczywi\u015bcie technologia ulega ci\u0105g\u0142emu rozwojowi, dlatego nale\u017cy si\u0119 nastawi\u0107, \u017ce w najbli\u017cszym czasie powstan\u0105 mechanizmy zupe\u0142nie niezale\u017cne, na kt\u00f3rych dalszy rozw\u00f3j i funkcjonowanie cz\u0142owiek mo\u017ce nie mie\u0107 w og\u00f3le wp\u0142ywu. Z kolei wizja \u201esamowystarczalnej inteligencji\u201d budzi liczne kontrowersje i b\u0119dzie wymaga\u0142a pog\u0142\u0119bionych bada\u0144 oraz wprowadzenia licznych norm prawnych. Regulowanie sztucznej inteligencji natomiast nie mo\u017ce si\u0119 odbywa\u0107 w oderwaniu od powszechnie przyj\u0119tych wzorc\u00f3w post\u0119powania \u2013 uwa\u017ca Katarzyna Gorzkowska, prawnik w kancelarii APLAW Artur Piechocki<\/strong><\/p><\/blockquote>\n<h4>Etyka w SI: 7 zasad na dobry pocz\u0105tek<\/h4>\n<p>Komisja Europejska na bazie do\u015bwiadcze\u0144 i wiedzy ekspert\u00f3w wypracowa\u0142a szereg zasad niezb\u0119dnych do uzyskania godnej zaufania SI, czy te\u017c etycznej SI. Zgodnie z tymi wytycznymi wiarygodna SI powinna dzia\u0142a\u0107 zgodnie ze wszystkimi stosownymi przepisami ustawowymi i wykonawczymi. W czerwcu 2018 r. KE powo\u0142a\u0142a grup\u0119 52 ekspert\u00f3w wysokiego szczebla, kt\u00f3rzy opracowali \u201eWytyczne w Zakresie Rozwoju i Wykorzystania Sztucznej Inteligencji\u201d. Pojawi\u0142o si\u0119 tam 7 zasad, przykaza\u0144, jakie maj\u0105 kierowa\u0107 budowaniem etycznej SI.<\/p>\n<p>Kluczowy aspekt to przewodnia i nadzorcza rola cz\u0142owieka \u2013 systemy SI powinny wspiera\u0107 rozw\u00f3j sprawiedliwego spo\u0142ecze\u0144stwa poprzez wzmacnianie przewodniej roli cz\u0142owieka i praw podstawowych, a nie zmniejsza\u0107, ogranicza\u0107 czy wypacza\u0107 ludzk\u0105 autonomi\u0119. Ponadto algorytmy stosowane w ramach wiarygodnej sztucznej inteligencji musz\u0105 by\u0107 bezpieczne, niezawodne i wystarczaj\u0105co solidne, by poradzi\u0107 sobie z b\u0142\u0119dami lub niesp\u00f3jno\u015bciami na wszystkich etapach cyklu \u017cycia systemu SI.<\/p>\n<p>Kolejna kwestia to ochrona prywatno\u015bci i danych \u2013 obywatele powinni mie\u0107 pe\u0142n\u0105 kontrol\u0119 nad w\u0142asnymi danymi, za\u015b dane ich dotycz\u0105ce nie b\u0119d\u0105 wykorzystywane do szkodzenia im ani dyskryminowania.<br \/>\nCzwarta zasada to zasad przejrzysto\u015bci \u2013 nale\u017cy zapewni\u0107 identyfikowalno\u015b\u0107 system\u00f3w SI. Ponadto systemy SI powinny uwzgl\u0119dnia\u0107 ca\u0142y zakres ludzkich zdolno\u015bci, umiej\u0119tno\u015bci i wymog\u00f3w oraz zapewnia\u0107 dost\u0119pno\u015b\u0107. Systemy sztucznej inteligencji powinny te\u017c wzmacnia\u0107 pozytywne zmiany spo\u0142eczne, wspiera\u0107 zr\u00f3wnowa\u017cony rozw\u00f3j i odpowiedzialno\u015b\u0107 ekologiczn\u0105. Na koniec nale\u017cy wprowadzi\u0107 mechanizmy zapewniaj\u0105ce odpowiedzialno\u015b\u0107 za systemy SI oraz ich wyniki.<\/p>\n<p>Podobne w tre\u015bci wytyczne ws. etyki SI stworzy\u0142a rok p\u00f3\u017aniej tak\u017ce OECD, wskazuj\u0105c m.in. na rozw\u00f3j AI dla dobrobytu i zr\u00f3wnowa\u017conego rozwoju, koncentracj\u0119 na warto\u015bciach i cz\u0142owieku, transparentno\u015b\u0107, bezpiecze\u0144stwo i odpowiedzialno\u015b\u0107. Podstawy zatem s\u0105, czas na realizacj\u0119. A z tym mo\u017ce by\u0107 najwi\u0119kszy problem.<\/p>\n<h4>(Nie)etyczna SI, ta straszna rasistka<\/h4>\n<p>W zasadzie wi\u0119kszo\u015b\u0107 negatywnych przyk\u0142ad\u00f3w wykorzystania \u201enieetycznych zachowa\u0144 i dzia\u0142a\u0144\u201d z wykorzystaniem sztucznej inteligencji pojawia si\u0119 w powi\u0105zaniu z USA. To tam algorytm mia\u0142 przecie\u017c by\u0107 odpowiedzialny za dyskryminacj\u0119 kobiet podczas rekrutacji. Oczywi\u015bcie niewiele wspomina si\u0119 ju\u017c o tym, \u017ce Amazon zrezygnowa\u0142 z tego narz\u0119dzia w fazach testu i wcale nie zosta\u0142o ono wdro\u017cone. Fakt jednak zaistnia\u0142 i dobrze. Pokaza\u0142 on jakie ryzyko zwi\u0105zane jest z dosy\u0107 prostym algorytmem przyznaj\u0105cym punkty za odpowiednie do\u015bwiadczenie, przebyte kursy, zajmowane stanowiska czy posiadane kompetencje.<\/p>\n<p>W stanie Idaho komputery zdecydowa\u0142y o obni\u017ceniu wysoko\u015bci wyp\u0142acanych zasi\u0142k\u00f3w z systemu Medicaid dla 4 tys. niepe\u0142nosprawnych. Bot Microsoftu na Twitterze podczas rozm\u00f3w z u\u017cytkownikami zamieszcza\u0142 rasistowskie tweety. Z kolei w USA systemy analizy twarzy praktycznie nie rozpoznaj\u0105 os\u00f3b czarnosk\u00f3rych b\u0105d\u017a wychwytuj\u0105 takie osoby, jako niebezpieczne. Kto ponosi win\u0119 za tego typu technologiczne kwiatki?<\/p>\n<h4>Uboczne skutki, a nie rasizm<\/h4>\n<p>Istnieje co prawda zagadnienie \u201eetycznego programowania\u201d, ale ono istnieje ju\u017c wsz\u0119dzie, gdzie pojawiaj\u0105 si\u0119 automaty i algorytmy. Znana jest sprawa algorytmu Netfliksa, kt\u00f3ry profiluje preferencje widz\u00f3w, pokazuj\u0105c np. czarnosk\u00f3rym widzom filmy i seriale o spo\u0142eczno\u015bci afroameryka\u0144skiej. Jakie konsekwencje d\u0142ugookresowo mo\u017ce przynie\u015b\u0107 dzia\u0142anie takich algorytm\u00f3w? Czy takie dzia\u0142anie jest etyczne? Mamy systemy automatycznie oceniaj\u0105cy prace uczni\u00f3w \u2013 kogo wini\u0107 za to, \u017ce w wyniku doboru zada\u0144 i sposobu prezentacji jaka\u015b grupa uczni\u00f3w uzyskuje ni\u017csze wyniki?<\/p>\n<p>Przyk\u0142ad\u00f3w mo\u017cna by mno\u017cy\u0107, ale co one dok\u0142adnie pokazuj\u0105? W zasadzie nic poza bardzo s\u0142ab\u0105 jako\u015bci\u0105 u\u017cytych danych. Mo\u017ce brakiem zaawanasowania samego algorytmu. Kluczowe jest te\u017c podstawa ich dzia\u0142ania i to, czy owe b\u0142\u0119dy algorytmiczne nie s\u0105 tylko ubocznymi skutkami dobrze dzia\u0142aj\u0105cego programu. Wszystko zale\u017cy bowiem od tego co chcemy uzyska\u0107, jakie elementy wska\u017ce programista jako kluczowe. Przy ka\u017cdym aspekcie dzia\u0142ania algorytm\u00f3w nale\u017cy powtarza\u0107 do znudzenia, \u017ce projektuj\u0105 je ludzie. Czy s\u0105 oni rasistami, seksistami czy szowinistami? Raczej trudno o to kogokolwiek pos\u0105dzi\u0107. Ale ju\u017c o brak \u201eetycznej intuicji\u201d zapewne tak.<\/p>\n<h4>Etyczna SI: Odpowiedzialno\u015b\u0107 dzi\u015b i jutro<\/h4>\n<p>Kto powinien odpowiada\u0107 za b\u0142\u0119dy zwi\u0105zane z dzia\u0142aniem program\u00f3w? Odpowied\u017a wydaje si\u0119 prosta, ale warto pami\u0119ta\u0107 o jednym. Kluczowe jest, aby tak odpowiedzialno\u015b\u0107 nie by\u0142a pomijana lub zamiatana pod dywan. Nie wolno wszystkiego zrzuca\u0107 na problemy wieku dzieci\u0119cego samej technologii czy rozwi\u0105zania. W tej chwili nie dysponujemy \u201eautonomiczn\u0105 sztuczn\u0105 inteligencj\u0105\u201d podejmuj\u0105c\u0105 ca\u0142kowicie niezale\u017cne decyzje. A i w takim przypadku nie powinno si\u0119 kierowa\u0107 odpowiedzialno\u015bci na robota czy algorytm.<\/p>\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p><em>Aktualnie mo\u017cliwo\u015bci ograniczaj\u0105 si\u0119 do tworzenia mniej lub bardziej zaawansowanych algorytm\u00f3w, kt\u00f3re dokonuj\u0105 wybor\u00f3w na podstawie podane przez programist\u00f3w za\u0142o\u017cenia i kryteria. Z tego powodu ca\u0142a odpowiedzialno\u015b\u0107 wci\u0105\u017c spoczywa na autorach takich algorytm\u00f3w. Je\u015bli autonomiczny samoch\u00f3d spowoduje wypadek, s\u0105d ustala okoliczno\u015bci sprawy i podejmuje decyzje, w jakim stopniu odpowiedzialno\u015b\u0107 spoczywa\u0142a na kierowcy, a w jakim na producencie samochodu, jak np. w s\u0142ynnej sprawie Toyoty w USA i \u201eniekontrolowanego przyspieszania\u201d. W zasadzie w przypadku algorytm\u00f3w stosowane s\u0105 podobne rozwi\u0105zania. Nie ma obecnie przepis\u00f3w, kt\u00f3re zwalnia\u0142yby tw\u00f3rc\u00f3w oprogramowania z odpowiedzialno\u015bci zawinionej przez nich w trakcie projektowania swoich rozwi\u0105za\u0144 \u2013 tak by\u0142o w przypadku sprawy Boeinga 737 Max i systemu MCAS (algorytmy koryguj\u0105ce charakterystyki lotu maszyny, kt\u00f3rej parametry lotne si\u0119 zmieni\u0142y pod wp\u0142ywem zmian konstrukcyjnych spowodowanych modernizacj\u0105) <\/em>\u2013 t\u0142umaczy dr Piotr Kaczmarek-Kurczak, ekspert w dziedzinie nowych technologii z Katedry Przedsi\u0119biorczo\u015bci i Etyki w Biznesie Akademii Leona Ko\u017ami\u0144skiego.<\/p><\/blockquote>\n<h4>Marzenia o wojnach robot\u00f3w?<\/h4>\n<p>Pozostaj\u0105 pytania zwi\u0105zane przede wszystkim z kwestiami militarnymi. De facto wojsko bierze odpowiedzialno\u015b\u0107 za wszelkie skutki swoich dzia\u0142a\u0144, nawet je\u015bli nie s\u0105 inicjowane przez cz\u0142owieka. Przypadkowe odpalenia rakiety za pomoc\u0105 zdalnego systemu raczej zostanie przerzucone na armi\u0119. Co jednak z autonomicznym systemem, kt\u00f3ry na podstawie wytycznych stworzonych przez cz\u0142owieka podejmie decyzje o zabiciu \u017co\u0142nierza, przypadkowego przechodnia lub zmieceniu z powierzchni ziemi ca\u0142ej wioski. Czy jaki\u015b genera\u0142 we\u017amie za to odpowiedzialno\u015b\u0107, a mo\u017ce b\u0119dzie ona roz\u0142o\u017cona na firm\u0119, producenta oprogramowania i armi\u0119?<\/p>\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p><em>W armii przyj\u0119te jest za\u0142o\u017cenie \u2013 ale nigdzie niesformalizowane \u2013 \u017ce decyzja o rozpocz\u0119ciu walki oraz komendy inicjuj\u0105ce zabijanie ludzi zawsze powinny by\u0107 inicjowane przez cz\u0142owieka. To by\u0142o uzasadnieniem wprowadzenia zakazu stosowania min l\u0105dowych (kt\u00f3re zabijaj\u0105 ludzi \u201eautomatycznie i autonomicznie\u201d). Czy ta zasada utrzyma si\u0119 na wsp\u00f3\u0142czesnym polu walki \u2013 raczej w\u0105tpliwe, wiele kraj\u00f3w przecie\u017c nie ratyfikowa\u0142o uk\u0142adu o zakazie min l\u0105dowych. Dlatego ostateczne decyzje s\u0105 zawsze zatwierdzane przez ludzi \u2013 r\u00f3wnie\u017c decyzje o uruchomieniu takich algorytm\u00f3w i odpowiedzialno\u015b\u0107 za takie dzia\u0142anie spada na ich inicjatora (tak jak odpowiedzialno\u015b\u0107 za zatoniecie statku, ponosi strona, kt\u00f3ra postawi\u0142a min\u0119 morsk\u0105 na jego szlaku) <\/em>\u2013 zauwa\u017ca dr Piotr Kaczmarek-Kurczak.<\/p><\/blockquote>\n<h4>\u201eAlgorytmy knuj\u0105\u201d tu\u017c pod naszym nosem<\/h4>\n<p>Wspomniane przyk\u0142ady s\u0105 bardzo jaskrawe. Jednak problem polega na tym, \u017ce nie dostrzegamy te\u017c prostych zagro\u017ce\u0144. Takich, kt\u00f3re wydaj\u0105 si\u0119 mniej oczywiste, ni\u017c autonomiczne pojazdy czy uzbrojone roboty. Powoli w nasze \u017cycie wkraczaj\u0105 rozwi\u0105zania, kt\u00f3re wykorzystuj\u0105 ju\u017c technologie wykorzystuj\u0105ce SI. A zatem mamy systemy, kt\u00f3re analizuj\u0105 i podpowiadaj\u0105 czy powinny\u015bmy zosta\u0107 przyj\u0119ci do pracy, czy te\u017c nie. Banki i firmy ubezpieczeniowe testuj\u0105 rozwi\u0105zania maj\u0105ce na celu tworzenie skrojonych dla naszych potrzeb ubezpiecze\u0144 czy te\u017c us\u0142ug. Na ulicach miast testowan\u0105 s\u0105 rozwi\u0105zania pomagaj\u0105ce kierowa\u0107 ruchem czy analizowa\u0107 niebezpieczne sytuacje.<\/p>\n<p>To algorytmy zaczynaj\u0105 decydowa\u0107 czy dana firma z\u0142o\u017cy nam ofert\u0119 i jaka ona b\u0119dzie. Zbieraj\u0105 dane, kt\u00f3re w zasadzie nie wiadomo jeszcze, w jaki spos\u00f3b b\u0119d\u0105 wykorzystane. Czy mamy czytelno\u015b\u0107 tych decyzji? A mo\u017ce firmy informuj\u0105 nas, jak dokonuj\u0105 selekcji za pomoc\u0105 tych algorytm\u00f3w, pod jakim k\u0105tem? Czy firma wysy\u0142a wraz z decyzj\u0105 o stworzeniu oferty obszerny opis, na jakiej podstawie zosta\u0142a ona przeprocesowana? Oczywi\u015bcie nie. Tych transparentnych dzia\u0142a\u0144 na razie nie ma.<\/p>\n<p>Trudno te\u017c uwierzy\u0107, aby na tym etapie test\u00f3w i pocz\u0105tkowych wdro\u017ce\u0144 ktokolwiek sk\u0142ania\u0142 si\u0119 do \u201esprzedawania\u201d takich informacji na forum. Tak\u017ce w Polsce z t\u0105 transparentno\u015bci\u0105 nie jest najlepiej. Jeszcze kilka lat temu Fundacja Panoptykon ostrzega\u0142a przed tworzeniem profili za pomoc\u0105 algorytm\u00f3w w urz\u0119dach pracy, o czym wi\u0119cej w tym miejscu.<\/p>\n<h4>Etyczna SI na piedestale<\/h4>\n<p>Z tego nieco chaotycznego systemu wy\u0142ania si\u0119 pewien bardzo niepokoj\u0105cy obraz. Oto mamy najr\u00f3\u017cniejsze, najbardziej zaawansowane technologie. Ogromna ilo\u015b\u0107 danych do tej pory nie by\u0142a przeanalizowana. Dzi\u0119ki innowacyjnym rozwi\u0105zaniom budujemy przysz\u0142o\u015bci \u015bwiata. USA i Chiny niekoniecznie si\u0119 sam\u0105 etyk\u0105 przejmuj\u0105, w dobie cyfryzacji swoich armii. Jednak niew\u0105tpliwe pojawiaj\u0105 si\u0119 pierwsze pr\u00f3by ujednolicenia prawa, kt\u00f3re nie blokowa\u0142oby rozwoju inwestycji poczynionych w SI, a jednocze\u015bnie by\u0142oby zas\u0142on\u0105 dymn\u0105 dla rzecznik\u00f3w ochrony danych czy bezpiecze\u0144stwa i prawa do prywatno\u015bci.<\/p>\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p><strong>W zakresie etyki toczy si\u0119 wzmo\u017cona debata na temat metody \u201eprojektowania dla warto\u015bci\u201d (\u201edesign for values\u201d). Rozmowy s\u0105 prowadzone zar\u00f3wno przez instytucje Unii Europejskiej, w \u015brodowisku akademickim, jak r\u00f3wnie\u017c na poziomie mi\u0119dzynarodowym. O sztucznej inteligencji nie mo\u017cna dyskutowa\u0107 w oderwaniu od unijnych warto\u015bci i praw cz\u0142owieka. Nale\u017cy podkre\u015bli\u0107, \u017ce r\u00f3wnie\u017c podej\u015bcie oparte na etyce rodzi liczne w\u0105tpliwo\u015bci. Przede wszystkim warto\u015bci, kt\u00f3rymi kieruje si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwo, czy poszczeg\u00f3lne jednostki r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 i zale\u017c\u0105 np. od wychowania, kr\u0119gu religijnego, przekona\u0144, jak r\u00f3wnie\u017c od kontekstu. Niejednokrotnie cz\u0142owiek jest zmuszony podejmowa\u0107 nie\u0142atwe decyzje. W tym tak\u017ce wybiera\u0107 tzw. \u201emniejsze z\u0142o\u201d. Pojawia si\u0119 zatem mn\u00f3stwo, nie tylko prawnych, ale tak\u017ce spo\u0142eczno-technicznych luk \u2013 zauwa\u017ca Katarzyna Gorzkowska.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n<h4>Ryzyko zwi\u0105zane z etyczn\u0105 SI<\/h4>\n<p>W Europie z tematu \u201eetyczna\u201d SI zrobiono bardzo powa\u017cny temat i ubrano w klasyczne dla naszego regionu normy prawne czy te\u017c na razie wytyczne. CO mo\u017ce p\u00f3j\u015b\u0107 nie tak? Przede wszystkim bardzo mocne akcentowanie, zdefiniowania i rygorystyczne trzymania si\u0119 wizji etycznej SI mo\u017ce nie\u015b\u0107 za sob\u0105 konieczno\u015b\u0107 zahamowania obecnie rozwijanych technologii. Ponadto wszystko zale\u017ca\u0142o od skuteczno\u015bci.<\/p>\n<p>Je\u015bli oka\u017ce si\u0119, \u017ce opas\u0142e tomy regulacji chroni\u0105cych prawa cz\u0142owieka czy obywatela oka\u017c\u0105 si\u0119 tylko martwym prawem, pojawi si\u0119 ca\u0142kowity brak zaufania do instytucji walcz\u0105cych o te prawa. Nie ma z\u0142udze\u0144, ze wiele firm, a w szczeg\u00f3lno\u015bci technologicznych gigant\u00f3w b\u0119dzie chroni\u0142o si\u0119 listkami figowymi w postaci deklaracji i manifest\u00f3w, podobnie jak obie to ameryka\u0144ska armia.<\/p>\n<p>Nie ma to jednak prze\u0142o\u017cenia w sytuacji kiedy pojawi si\u0119 wy\u017csza konieczno\u015b\u0107 w postaci obrony kraju, ochrony przed terroryzmem etc. etc. Te fasadowe dzia\u0142ania form czy instytucji b\u0119dzie mo\u017cna wpisa\u0107 z\u0142otymi literami i powiesi\u0107 w gabinecie prezesa firmy, ale nic z nich nie wyniknie. Co wi\u0119cej mog\u0105 one tylko zwi\u0119kszy\u0107 nieufno\u015b\u0107 do technologii i pozbawia\u0107 miliony ludzi lepszego \u017cycia.<\/p>\n<h4>Etyczna SI? Uciekamy!<\/h4>\n<p>Pozostaje jeszcze kwestia zr\u00f3\u017cnicowania rozwi\u0105za\u0144 co do region\u00f3w czy lider\u00f3w tworz\u0105cych te programy. Co je\u015bli ameryka\u0144skie czy chi\u0144skie firmy zastrzeg\u0105, \u017ce oczywi\u015bcie podziel\u0105 si\u0119 innowacyjnymi rozwi\u0105zaniami, ale nie dostosuj\u0105 si\u0119 do obwi\u0105zuj\u0105cych norm w Europie, czy te\u017c w Unii. Co z firmami, kt\u00f3re wskutek rygorystycznego prawa dotycz\u0105cego etyki SI b\u0119d\u0105 ucieka\u0107 ze swoimi badaniami do pa\u0144stw trzecich, gdy taki zapisy nie istniej\u0105 lub s\u0105 fikcj\u0105.<\/p>\n<p>Nale\u017cy zatem zastanowi\u0107 si\u0119 jak dalece etyczna SI, kt\u00f3rej wytyczne pr\u00f3bujemy dzi\u015b spi\u0105\u0107 w ramach budowania przysz\u0142ego prawa, b\u0119dzie mo\u017cliwa do skutecznej realizacji. Czy pojawia si\u0119 organy, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 sta\u0142y na stra\u017cy etyki SI? A mo\u017ce instytucje, kt\u00f3re na podstawie wytycznych b\u0119d\u0105 przyznawa\u0107 licencje danym firmom, czy danym rozwi\u0105zaniom na dzia\u0142anie w danym kraju, czy regionie \u015bwiata. Na razie tego typu pomys\u0142y s\u0105 w fazie marze\u0144 legislator\u00f3w, poniewa\u017c poziom wdro\u017ce\u0144 tego typu rozwi\u0105za\u0144 jest stosunkowo niewielki. Instytucje odpowiedzialne za prawa u\u017cytkownik\u00f3w w sieci nie stworzy\u0142y jeszcze skutecznego prawa chroni\u0105c jego obywateli przed dzia\u0142aniami big-tech\u00f3w.<\/p>\n<h4>Jak bardzo b\u0119dziemy \u201eetyczni\u201d<\/h4>\n<p>Mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 w przysz\u0142o\u015bci, \u017ce etyczna SI jest niemo\u017cliwa do wdro\u017cenia na poziomie, o jakim sobie wymarzyli\u015bmy. \u017be ten poziom etyki b\u0119dzie tak wysoki, jaki reprezentujemy my osobi\u015bcie.<\/p>\n<p>\u2013 <em>Sztuczna inteligencja zawsze, przynajmniej do czasu, dop\u00f3ki nie stworzymy prawdziwej, og\u00f3lnej SI, b\u0119dzie tak etyczna jak jej tw\u00f3rcy. Je\u015bli tw\u00f3rcy b\u0119d\u0105 ukrytymi rasistami, mizoginami, ksenofobami \u2013 to i ona taka b\u0119dzie. Je\u015bli tw\u00f3rcy b\u0119d\u0105 mieli ukryt\u0105 agend\u0119 ideologiczn\u0105 \u2013 to i ona taka b\u0119dzie. Trzeba zadba\u0107, by technologia nie s\u0142u\u017cy\u0142a ludziom za wym\u00f3wk\u0119<\/em> \u2013 podsumowuje dr Piotr Kaczmarek Kurczak z ALK.<\/p>\n<p>Article: <a href=\"https:\/\/homodigital.pl\/budowa-etycznej-si-w-swiecie-pozbawionym-etyki-czy-to-sie-uda\/\">https:\/\/homodigital.pl\/budowa-etycznej-si-w-swiecie-pozbawionym-etyki-czy-to-sie-uda\/<\/a><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p><span class=\"excerpt-hellip\"> [\u2026]<\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2584,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[51],"tags":[],"class_list":["post-2583","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-publications"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2583","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2583"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2583\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2584"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2583"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2583"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/aplaw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2583"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}